Skandha 12, Adhyāya 13

यं ब्रह्मा वरुणेन्द्ररुद्रमरुतः स्तुन्वन्ति दिव्यैः स्तवैः वेदैः साङ्गपदक्रमोपनिषदैर्गायन्ति यं सामगाः ।ध्यानावस्थिततद्गतेन मनसा पश्यन्ति यं योगिनो यस्यान्तं न विदुः सुरासुरगणा देवाय तस्मै नमः॥ 1 ॥

yaṃ brahmā varuṇendrarudramarutaḥ stunvanti divyaiḥ stavaiḥ vedaiḥ sāṅgapadakramopaniṣadairgāyanti yaṃ sāmagāḥ | dhyānāvasthitatadgatena manasā paśyanti yaṃ yogino yasyāntaṃ na viduḥ surāsuragaṇā devāya tasmai namaḥ

पृष्ठे भ्राम्यदमन्दमन्दरगिरिग्रावाग्रकण्डूयनात् निद्रालोः कमठाकृतेर्भगवतः श्वासानिलाः पान्तु वः ।यत्संस्कारकलानुवर्तनवशाद्वेलानिभेनाम्भसां यातायातमतन्द्रितं जलनिधेर्नाद्यापि विश्राम्यति॥ 2 ॥

pṛṣṭhe bhrāmyadamandamandaragirigrāvāgrakaṇḍūyanāt nidrāloḥ kamaṭhākṛterbhagavataḥ śvāsānilāḥ pāntu vaḥ | yatsaṃskārakalānuvartanavaśādvelānibhenāmbhasāṃ yātāyātamatandritaṃ jalanidhernādyāpi viśrāmyati

पुराणसङ्ख्यासम्भूतिमस्य वाच्यप्रयोजने ।दानं दानस्य माहात्म्यं पाठादेश्च निबोधत॥ 3 ॥

purāṇasaṅkhyāsambhūtimasya vācyaprayojane | dānaṃ dānasya māhātmyaṃ pāṭhādeśca nibodhata

ब्राह्मं दशसहस्राणि पाद्मं पञ्चोनषष्टि च ।श्रीवैष्णवं त्रयोविंशच्चतुर्विंशति शैवकम्॥ 4 ॥

brāhmaṃ daśasahasrāṇi pādmaṃ pañconaṣaṣṭi ca | śrīvaiṣṇavaṃ trayoviṃśaccaturviṃśati śaivakam

दशाष्टौ श्रीभागवतं नारदं पञ्चविंशतिः ।मार्कण्डं नव वाह्नं च दशपञ्च चतुःशतम्॥ 5 ॥

daśāṣṭau śrībhāgavataṃ nāradaṃ pañcaviṃśatiḥ | mārkaṇḍaṃ nava vāhnaṃ ca daśapañca catuḥśatam

चतुर्दश भविष्यं स्यात्तथा पञ्चशतानि च ।दशाष्टौ ब्रह्मवैवर्तं लैङ्गमेकादशैव तु॥ 6 ॥

caturdaśa bhaviṣyaṃ syāttathā pañcaśatāni ca | daśāṣṭau brahmavaivartaṃ laiṅgamekādaśaiva tu

चतुर्विंशति वाराहमेकाशीतिसहस्रकम् ।स्कान्दं शतं तथा चैकं वामनं दश कीर्तितम्॥ 7 ॥

caturviṃśati vārāhamekāśītisahasrakam | skāndaṃ śataṃ tathā caikaṃ vāmanaṃ daśa kīrtitam

कौर्मं सप्तदशाख्यातं मात्स्यं तत्तु चतुर्दश ।एकोनविंशत्सौपर्णं ब्रह्माण्डं द्वादशैव तु॥ 8 ॥

kaurmaṃ saptadaśākhyātaṃ mātsyaṃ tattu caturdaśa | ekonaviṃśatsauparṇaṃ brahmāṇḍaṃ dvādaśaiva tu

एवं पुराणसन्दोहश्चतुर्लक्ष उदाहृतः ।तत्राष्टादशसाहस्रं श्रीभागवतमिष्यते॥ 9 ॥

evaṃ purāṇasandohaścaturlakṣa udāhṛtaḥ | tatrāṣṭādaśasāhasraṃ śrībhāgavatamiṣyate

इदं भगवता पूर्वं ब्रह्मणे नाभिपङ्कजे ।स्थिताय भवभीताय कारुण्यात्सम्प्रकाशितम्॥ 10 ॥

idaṃ bhagavatā pūrvaṃ brahmaṇe nābhipaṅkaje | sthitāya bhavabhītāya kāruṇyātsamprakāśitam

आदिमध्यावसानेषु वैराग्याख्यानसंयुतम् ।हरिलीलाकथाव्राता मृतानन्दितसत्सुरम्॥ 11 ॥

ādimadhyāvasāneṣu vairāgyākhyānasaṃyutam | harilīlākathāvrātā mṛtānanditasatsuram

सर्ववेदान्तसारं यद्ब्रह्मात्मैकत्वलक्षणम् ।वस्त्वद्वितीयं तन्निष्ठं कैवल्यैकप्रयोजनम्॥ 12 ॥

sarvavedāntasāraṃ yadbrahmātmaikatvalakṣaṇam | vastvadvitīyaṃ tanniṣṭhaṃ kaivalyaikaprayojanam

प्रौष्ठपद्यां पौर्णमास्यां हेमसिंहसमन्वितम् ।ददाति यो भागवतं स याति परमां गतिम्॥ 13 ॥

prauṣṭhapadyāṃ paurṇamāsyāṃ hemasiṃhasamanvitam | dadāti yo bhāgavataṃ sa yāti paramāṃ gatim

राजन्ते तावदन्यानि पुराणानि सतां गणे ।यावन्न दृश्यते साक्षात्श्रीमद्भागवतं परम्॥ 14 ॥

rājante tāvadanyāni purāṇāni satāṃ gaṇe | yāvanna dṛśyate sākṣātśrīmadbhāgavataṃ param

सर्ववेदान्तसारं हि श्रीभागवतमिष्यते ।तद्रसामृततृप्तस्य नान्यत्र स्याद्रतिः क्वचित्॥ 15 ॥

sarvavedāntasāraṃ hi śrībhāgavatamiṣyate | tadrasāmṛtatṛptasya nānyatra syādratiḥ kvacit

निम्नगानां यथा गङ्गा देवानामच्युतो यथा ।वैष्णवानां यथा शम्भुः पुराणानामिदं तथा॥ 16 ॥

nimnagānāṃ yathā gaṅgā devānāmacyuto yathā | vaiṣṇavānāṃ yathā śambhuḥ purāṇānāmidaṃ tathā

क्षेत्राणां चैव सर्वेषां यथा काशी ह्यनुत्तमा ।तथा पुराणव्रातानां श्रीमद्भागवतं द्विजाः॥ 17 ॥

kṣetrāṇāṃ caiva sarveṣāṃ yathā kāśī hyanuttamā | tathā purāṇavrātānāṃ śrīmadbhāgavataṃ dvijāḥ

श्रीमद्भागवतं पुराणममलं यद्वैष्णवानां प्रियं यस्मिन् पारमहंस्यमेकममलं ज्ञानं परं गीयते ।तत्र ज्ञानविरागभक्तिसहितं नैष्कर्म्यमाविस्कृतं तच्छृण्वन्विपठन्विचारणपरो भक्त्या विमुच्येन्नरः॥ 18 ॥

śrīmadbhāgavataṃ purāṇamamalaṃ yadvaiṣṇavānāṃ priyaṃ yasmin pāramahaṃsyamekamamalaṃ jñānaṃ paraṃ gīyate | tatra jñānavirāgabhaktisahitaṃ naiṣkarmyamāviskṛtaṃ tacchṛṇvanvipaṭhanvicāraṇaparo bhaktyā vimucyennaraḥ

कस्मै येन विभासितोऽयमतुलो ज्ञानप्रदीपः पुरा तद्रूपेण च नारदाय मुनये कृष्णाय तद्रूपिणा ।योगीन्द्राय तदात्मनाथ भगवद्राताय कारुण्यतः तच्छुद्धं विमलं विशोकममृतं सत्यं परं धीमहि॥ 19 ॥

kasmai yena vibhāsito'yamatulo jñānapradīpaḥ purā tadrūpeṇa ca nāradāya munaye kṛṣṇāya tadrūpiṇā | yogīndrāya tadātmanātha bhagavadrātāya kāruṇyataḥ tacchuddhaṃ vimalaṃ viśokamamṛtaṃ satyaṃ paraṃ dhīmahi

नमस्तस्मै भगवते वासुदेवाय साक्षिणे ।य इदं कृपया कस्मै व्याचचक्षे मुमुक्षवे॥ 20 ॥

namastasmai bhagavate vāsudevāya sākṣiṇe | ya idaṃ kṛpayā kasmai vyācacakṣe mumukṣave

योगीन्द्राय नमस्तस्मै शुकाय ब्रह्मरूपिणे ।संसारसर्पदष्टं यो विष्णुरातममूमुचत्॥ 21 ॥

yogīndrāya namastasmai śukāya brahmarūpiṇe | saṃsārasarpadaṣṭaṃ yo viṣṇurātamamūmucat

भवे भवे यथा भक्तिः पादयोस्तव जायते ।तथा कुरुष्व देवेश नाथस्त्वं नो यतः प्रभो॥ 22 ॥

bhave bhave yathā bhaktiḥ pādayostava jāyate | tathā kuruṣva deveśa nāthastvaṃ no yataḥ prabho

नामसङ्कीर्तनं यस्य सर्वपापप्रणाशनम् ।प्रणामो दुःखशमनस्तं नमामि हरिं परम्॥ 23 ॥

nāmasaṅkīrtanaṃ yasya sarvapāpapraṇāśanam | praṇāmo duḥkhaśamanastaṃ namāmi hariṃ param

पारमहंस्यां संहितायां द्वादशस्कन्धे त्रयोदशोऽध्यायः॥ 13b ॥

pāramahaṃsyāṃ saṃhitāyāṃ dvādaśaskandhe trayodaśo'dhyāyaḥ