अध्याय 77
श्लोक 1
व्यास उवाच ।इति तस्य वचः श्रुत्वा भार्गवस्य महात्मनः ।प्रह्लादस्तु सुसंहृष्टो बभूव नृपनन्दनः
vyāsa uvāca | iti tasya vacaḥ śrutvā bhārgavasya mahātmanaḥ | prahlādastu susaṃhṛṣṭo babhūva nṛpanandanaḥ
अध्याय 77
व्यास उवाच ।इति तस्य वचः श्रुत्वा भार्गवस्य महात्मनः ।प्रह्लादस्तु सुसंहृष्टो बभूव नृपनन्दनः
vyāsa uvāca | iti tasya vacaḥ śrutvā bhārgavasya mahātmanaḥ | prahlādastu susaṃhṛṣṭo babhūva nṛpanandanaḥ
अध्याय 77
ज्ञात्वा दैवं बलिष्ठञ्च प्रह्लादस्तानुवाच ह ।कृतेऽपि युद्धे न जयो भविष्यति कदाचन
jñātvā daivaṃ baliṣṭhañca prahlādastānuvāca ha | kṛte'pi yuddhe na jayo bhaviṣyati kadācana
अध्याय 77
तदा ते जयिनः प्रोचुर्दानवा मदगर्विताः ।सङ्ग्रामस्तु प्रकर्तव्यो दैवं किं न विदामहे
tadā te jayinaḥ procurdānavā madagarvitāḥ | saṅgrāmastu prakartavyo daivaṃ kiṃ na vidāmahe
अध्याय 77
निरुद्यमानां दैवं हि प्रधानमसुराधिप ।केन दृष्टं क्व वा दृष्टं कीदृशं केन निर्मितम्
nirudyamānāṃ daivaṃ hi pradhānamasurādhipa | kena dṛṣṭaṃ kva vā dṛṣṭaṃ kīdṛśaṃ kena nirmitam
अध्याय 77
तस्माद्युद्धं करिष्यामो बलमास्थाय साम्प्रतम् ।भवाग्रे दैत्यवर्य त्वं सर्वज्ञोऽसि महामते
tasmādyuddhaṃ kariṣyāmo balamāsthāya sāmpratam | bhavāgre daityavarya tvaṃ sarvajño'si mahāmate
अध्याय 77
इत्युक्तस्तैस्तदा राजन् प्रह्लादः प्रबलारिहा ।सेनानीश्च तदा भूत्वा देवान्युद्धे समाह्वयत्
ityuktastaistadā rājan prahlādaḥ prabalārihā | senānīśca tadā bhūtvā devānyuddhe samāhvayat
अध्याय 77
तेऽपि तत्रासुरान्दृष्ट्वा सङ्ग्रामे समुपस्थितान् ।सर्वे सम्भृतसम्भारा देवास्तान्समयोधयन्
te'pi tatrāsurāndṛṣṭvā saṅgrāme samupasthitān | sarve sambhṛtasambhārā devāstānsamayodhayan
अध्याय 77
सङ्ग्रामस्तु तदा घोरः शक्रप्रह्लादयोरभूत् ।पूर्णं वर्षशतं तत्र मुनीनां विस्मयावहः
saṅgrāmastu tadā ghoraḥ śakraprahlādayorabhūt | pūrṇaṃ varṣaśataṃ tatra munīnāṃ vismayāvahaḥ
अध्याय 77
वर्तमाने महायुद्धे शुक्रेण प्रतिपालिताः ।जयमापुस्तदा दैत्याः प्रह्लादप्रमुखा नृप
vartamāne mahāyuddhe śukreṇa pratipālitāḥ | jayamāpustadā daityāḥ prahlādapramukhā nṛpa
अध्याय 77
तदैवेन्द्रो गुरोर्वाक्यात्सर्वदुःखविनाशिनीम् ।सस्मार मनसा देवीं मुक्तिदां परमां शिवाम्
tadaivendro gurorvākyātsarvaduḥkhavināśinīm | sasmāra manasā devīṃ muktidāṃ paramāṃ śivām
अध्याय 77
इन्द्र उवाच ।जय देवि महामाये शूलधारिणि चाम्बिके ।शङ्खचक्रगदापद्मखड्गहस्तेऽभयप्रदे
indra uvāca | jaya devi mahāmāye śūladhāriṇi cāmbike | śaṅkhacakragadāpadmakhaḍgahaste'bhayaprade
अध्याय 77
नमस्ते भुवनेशानि शक्तिदर्शननायिके ।दशतत्त्वात्मिके मातर्महाबिन्दुस्वरूपिणि
namaste bhuvaneśāni śaktidarśananāyike | daśatattvātmike mātarmahābindusvarūpiṇi
अध्याय 77
महाकुण्डलिनीरूपे सच्चिदानन्दरूपिणि ।प्राणाग्निहोत्रविद्ये ते नमो दीपशिखात्मिके
mahākuṇḍalinīrūpe saccidānandarūpiṇi | prāṇāgnihotravidye te namo dīpaśikhātmike
अध्याय 77
पञ्चकोशान्तरगते पुच्छब्रह्मस्वरूपिणि ।आनन्दकलिके मातः सर्वोपनिषदर्चिते
pañcakośāntaragate pucchabrahmasvarūpiṇi | ānandakalike mātaḥ sarvopaniṣadarcite
अध्याय 77
मातः प्रसीद सुमुखी भव हीनसत्त्वां- स्त्रायस्व नो जननि दैत्यपराजितान् वै ।त्वं देवि नः शरणदा भुवने प्रमाणा शक्तासि दुःखशमनेऽखिलवीर्ययुक्ते
mātaḥ prasīda sumukhī bhava hīnasattvāṃ- strāyasva no janani daityaparājitān vai | tvaṃ devi naḥ śaraṇadā bhuvane pramāṇā śaktāsi duḥkhaśamane'khilavīryayukte
अध्याय 77
ध्यायन्ति येऽपि सुखिनो नितरां भवन्ति दुःखान्विताविगतशोकभयास्तथान्ये ।मोक्षार्थिनो विगतमानविमुक्तसङ्गाः संसारवारिधिजलं प्रतरन्ति सन्तः
dhyāyanti ye'pi sukhino nitarāṃ bhavanti duḥkhānvitāvigataśokabhayāstathānye | mokṣārthino vigatamānavimuktasaṅgāḥ saṃsāravāridhijalaṃ prataranti santaḥ
अध्याय 77
त्वं देवि विश्वजननि प्रथितप्रभावा संरक्षणार्थमुदितार्तिहरप्रतापा ।संहर्तुमेतदखिलं किल कालरूपा को वेत्ति तेऽम्ब चरितं ननु मन्दबुद्धिः
tvaṃ devi viśvajanani prathitaprabhāvā saṃrakṣaṇārthamuditārtiharapratāpā | saṃhartumetadakhilaṃ kila kālarūpā ko vetti te'mba caritaṃ nanu mandabuddhiḥ
अध्याय 77
ब्रह्मा हरश्च हरिदश्वरथो हरिश्च इन्द्रो यमोऽथ वरुणोऽग्निसमीरणौ च ।ज्ञातुं क्षमा न मुनयोऽपि महानुभावा यस्याः प्रभावमतुलं निगमागमाश्च
brahmā haraśca haridaśvaratho hariśca indro yamo'tha varuṇo'gnisamīraṇau ca | jñātuṃ kṣamā na munayo'pi mahānubhāvā yasyāḥ prabhāvamatulaṃ nigamāgamāśca
अध्याय 77
धन्यास्त एव तव भक्तिपरा महान्तः संसारदुःखरहिताः सुखसिन्धुमग्नाः ।ये भक्तिभावरहिता न कदापि दुःखा- ॥ म्भोधिं जनिक्षयतरङ्गमुमे तरन्ति
dhanyāsta eva tava bhaktiparā mahāntaḥ saṃsāraduḥkharahitāḥ sukhasindhumagnāḥ | ye bhaktibhāvarahitā na kadāpi duḥkhā- || mbhodhiṃ janikṣayataraṅgamume taranti
अध्याय 77
ये वीज्यमानाः सितचामरैश्च क्रीडन्ति धन्याः शिबिकाधिरूढाः ।तैः पूजिता त्वं किल पूर्वदेहे नानोपहारैरिति चिन्तयामि
ye vījyamānāḥ sitacāmaraiśca krīḍanti dhanyāḥ śibikādhirūḍhāḥ | taiḥ pūjitā tvaṃ kila pūrvadehe nānopahārairiti cintayāmi
अध्याय 77
ये पूज्यमाना वरवारणस्था विलासिनीवृन्दविलासयुक्ताः ।सामन्तकैश्चोपनतैर्व्रजन्ति मन्ये हि तैस्त्वं किल पूजितासि
ye pūjyamānā varavāraṇasthā vilāsinīvṛndavilāsayuktāḥ | sāmantakaiścopanatairvrajanti manye hi taistvaṃ kila pūjitāsi
अध्याय 77
व्यास उवाच ।एवं स्तुता मघवता देवी विश्वेश्वरी तदा ।प्रादुर्बभूव तरसा सिंहारूढा चतुर्भुजा
vyāsa uvāca | evaṃ stutā maghavatā devī viśveśvarī tadā | prādurbabhūva tarasā siṃhārūḍhā caturbhujā
अध्याय 77
शङ्खचक्रगदापद्मान्बिभ्रती चारुलोचना ।रक्ताम्बरधरा देवी दिव्यमाल्यविभूषणा
śaṅkhacakragadāpadmānbibhratī cārulocanā | raktāmbaradharā devī divyamālyavibhūṣaṇā
अध्याय 77
तानुवाच सुरान्देवी प्रसन्नवदना गिरा ।भयं त्यजन्तु भो देवाः शं विधास्ये किलाधुना
tānuvāca surāndevī prasannavadanā girā | bhayaṃ tyajantu bho devāḥ śaṃ vidhāsye kilādhunā
अध्याय 77
इत्युक्त्वा सा तदा देवी सिंहारूढातिसुन्दरी ।जगाम तरसा तत्र यत्र दैत्या मदान्विताः
ityuktvā sā tadā devī siṃhārūḍhātisundarī | jagāma tarasā tatra yatra daityā madānvitāḥ
अध्याय 77
प्रह्लादप्रमुखाः सर्वे दृष्ट्वा देवीं पुरःस्थिताम् ।ऊचुः परस्परं भीताः किं कर्तव्यमितस्तदा
prahlādapramukhāḥ sarve dṛṣṭvā devīṃ puraḥsthitām | ūcuḥ parasparaṃ bhītāḥ kiṃ kartavyamitastadā
अध्याय 77
देवं नारायणं चात्र सम्प्राप्ता चण्डिका किल ।महिषान्तकरी नूनं चण्डमुण्डविनाशिनी
devaṃ nārāyaṇaṃ cātra samprāptā caṇḍikā kila | mahiṣāntakarī nūnaṃ caṇḍamuṇḍavināśinī
अध्याय 77
निहनिष्यति नः सर्वानम्बिका नात्र संशयः ।वक्रदृष्ट्या यया पूर्वं निहतौ मधुकैटभौ
nihaniṣyati naḥ sarvānambikā nātra saṃśayaḥ | vakradṛṣṭyā yayā pūrvaṃ nihatau madhukaiṭabhau
अध्याय 77
एवं चिन्तातुरान्वीक्ष्य प्रह्लादस्तानुवाच ह ।योद्धव्यं नाथ गन्तव्यं पलाय्य दानवोत्तमाः
evaṃ cintāturānvīkṣya prahlādastānuvāca ha | yoddhavyaṃ nātha gantavyaṃ palāyya dānavottamāḥ
अध्याय 77
नमुचिस्तानुवाचाथ पलायनपरानिह ।हनिष्यति जगन्माता रुषिता किल हेतिभिः
namucistānuvācātha palāyanaparāniha | haniṣyati jaganmātā ruṣitā kila hetibhiḥ
अध्याय 77
तथा कुरु महाभाग यथा दुःखं न जायते ।व्रजामोऽद्यैव पातालं तां स्तुत्वा तदनुज्ञया
tathā kuru mahābhāga yathā duḥkhaṃ na jāyate | vrajāmo'dyaiva pātālaṃ tāṃ stutvā tadanujñayā
अध्याय 77
प्रह्लाद उवाच ।स्तौमि देवीं महामायां सृष्टिस्थित्यन्तकारिणीम् ।सर्वेषां जननीं शक्तिं भक्तानामभयङ्करीम्
prahlāda uvāca | staumi devīṃ mahāmāyāṃ sṛṣṭisthityantakāriṇīm | sarveṣāṃ jananīṃ śaktiṃ bhaktānāmabhayaṅkarīm
अध्याय 77
व्यास उवाच ।इत्युक्त्या विष्णुभक्तस्तु प्रह्लादः परमार्थवित् ।तुष्टाव जगतां धात्रीं कृताञ्जलिपुटस्तदा
vyāsa uvāca | ityuktyā viṣṇubhaktastu prahlādaḥ paramārthavit | tuṣṭāva jagatāṃ dhātrīṃ kṛtāñjalipuṭastadā
अध्याय 77
मालासर्पवदाभाति यस्यां सर्वं चराचरम् ।सर्वाधिष्ठानरूपायै तस्यै ह्रींमूर्तये नमः
mālāsarpavadābhāti yasyāṃ sarvaṃ carācaram | sarvādhiṣṭhānarūpāyai tasyai hrīṃmūrtaye namaḥ
अध्याय 77
त्वत्तः सर्वमिदं विश्वं स्थावरं जङ्गमं तथा ।अन्ये निमित्तमात्रास्ते कर्तारस्तव निर्मिताः
tvattaḥ sarvamidaṃ viśvaṃ sthāvaraṃ jaṅgamaṃ tathā | anye nimittamātrāste kartārastava nirmitāḥ
अध्याय 77
नमो देवि महामाये सर्वेषां जननी स्मृता ।को भेदस्तव देवेषु दैत्येषु स्वकृतेषु च
namo devi mahāmāye sarveṣāṃ jananī smṛtā | ko bhedastava deveṣu daityeṣu svakṛteṣu ca
अध्याय 77
मातुः पुत्रेषु को भेदोऽप्यशुभेषु शुभेषु च ।तथैव देवेष्वस्मासु न कर्तव्यस्त्वयाधुना
mātuḥ putreṣu ko bhedo'pyaśubheṣu śubheṣu ca | tathaiva deveṣvasmāsu na kartavyastvayādhunā
अध्याय 77
यादृशास्तादृशा मातः सुतास्ते दानवाः किल ।यतस्त्वं विश्वजननी पुराणेषु प्रकीर्तिता
yādṛśāstādṛśā mātaḥ sutāste dānavāḥ kila | yatastvaṃ viśvajananī purāṇeṣu prakīrtitā
अध्याय 77
तेऽपि स्वार्थपरा नूनं यथैव वयमप्युत ।नान्तरं दैत्यसुरयोर्भेदोऽयं मोहसम्भवः
te'pi svārthaparā nūnaṃ yathaiva vayamapyuta | nāntaraṃ daityasurayorbhedo'yaṃ mohasambhavaḥ
अध्याय 77
धनदारादिभोगेषु वयं सक्ता दिवानिशम् ।तथैव देवा देवेशि को भेदोऽसुरदेवयोः
dhanadārādibhogeṣu vayaṃ saktā divāniśam | tathaiva devā deveśi ko bhedo'suradevayoḥ
अध्याय 77
तेऽपि कश्यपदायादा वयं तत्सम्भवाः किल ।कुतो विरोधसम्भूतिर्जाता मातस्तवाधुना
te'pi kaśyapadāyādā vayaṃ tatsambhavāḥ kila | kuto virodhasambhūtirjātā mātastavādhunā
अध्याय 77
न तथा विहितं मातस्त्वयि सर्वसमुद्भवे ।साम्यतैव त्वया स्थाप्या देवेष्वस्मासु चैव हि
na tathā vihitaṃ mātastvayi sarvasamudbhave | sāmyataiva tvayā sthāpyā deveṣvasmāsu caiva hi
अध्याय 77
गुणव्यतिकरात्सर्वे समुत्पन्नाः सुरासुराः ।गुणान्विता भवेयुस्ते कथं देहभृतोऽमराः
guṇavyatikarātsarve samutpannāḥ surāsurāḥ | guṇānvitā bhaveyuste kathaṃ dehabhṛto'marāḥ
अध्याय 77
कामः क्रोधश्च लोभश्च सर्वदेहेषु संस्थिताः ।वर्तन्ते सर्वदा तस्मात् कोऽविरोधी भवेञ्चनः
kāmaḥ krodhaśca lobhaśca sarvadeheṣu saṃsthitāḥ | vartante sarvadā tasmāt ko'virodhī bhaveñcanaḥ
अध्याय 77
त्वया मिथो विरोधोऽयं कल्पितः किल कौतुकात् ।मन्यामहे विभेदेन नूनं युद्धदिदृक्षया
tvayā mitho virodho'yaṃ kalpitaḥ kila kautukāt | manyāmahe vibhedena nūnaṃ yuddhadidṛkṣayā
अध्याय 77
अन्यथा खलु भ्रातॄणां विरोधः कीदृशोऽनघे ।त्वं चेन्नेच्छसि चामुण्डे वीक्षितुं कलहं किल
anyathā khalu bhrātṝṇāṃ virodhaḥ kīdṛśo'naghe | tvaṃ cennecchasi cāmuṇḍe vīkṣituṃ kalahaṃ kila
अध्याय 77
जानामि धर्मं धर्मज्ञे वेद्मि चाहं शतक्रतुम् ।तथापि कलहोऽस्माकं भोगार्थं देवि सर्वदा
jānāmi dharmaṃ dharmajñe vedmi cāhaṃ śatakratum | tathāpi kalaho'smākaṃ bhogārthaṃ devi sarvadā
अध्याय 77
एकः कोऽपि न शास्तास्ति संसारे त्वां विनाम्बिके ।स्पृहावतस्तु कः कर्तुं क्षमते वचनं बुधः
ekaḥ ko'pi na śāstāsti saṃsāre tvāṃ vināmbike | spṛhāvatastu kaḥ kartuṃ kṣamate vacanaṃ budhaḥ
अध्याय 77
देवासुरैरयं सिन्धुर्मथितः समये क्वचित् ।विष्णुना विहितो भेदः सुधारत्नच्छलेन वै
devāsurairayaṃ sindhurmathitaḥ samaye kvacit | viṣṇunā vihito bhedaḥ sudhāratnacchalena vai
अध्याय 77
त्वयासौ कल्पितः शौरिः पालकत्वे जगद्गुरुः ।तेन लक्ष्मीः स्वयं लोभाद् गृहीतामरसुन्दरी
tvayāsau kalpitaḥ śauriḥ pālakatve jagadguruḥ | tena lakṣmīḥ svayaṃ lobhād gṛhītāmarasundarī
अध्याय 77
ऐरावतस्तथेन्द्रेण पारिजातोऽथ कामधुक् ।उच्चैःश्रवाः सुरैः सर्वं गृहीतं वैष्णवेच्छया
airāvatastathendreṇa pārijāto'tha kāmadhuk | uccaiḥśravāḥ suraiḥ sarvaṃ gṛhītaṃ vaiṣṇavecchayā
अध्याय 77
अनयं तादृशं कृत्वा जाता देवास्तु साधवः ।॥ संस्थापिताः सुरा नूनं विष्णुना बहुमानिना
anayaṃ tādṛśaṃ kṛtvā jātā devāstu sādhavaḥ | || saṃsthāpitāḥ surā nūnaṃ viṣṇunā bahumāninā
अध्याय 77
नूनं दैत्याः पराभूवन्पश्य त्वं धर्मलक्षणम् ।क्व धर्मः कीदृशो धर्मः क्व कार्यं क्व च साधुता
nūnaṃ daityāḥ parābhūvanpaśya tvaṃ dharmalakṣaṇam | kva dharmaḥ kīdṛśo dharmaḥ kva kāryaṃ kva ca sādhutā
अध्याय 77
कथयामि च कस्याग्रे सिद्धं मैमांसिकं मतम् ।तार्किका युक्तिवादज्ञा विधिज्ञा वेदवादकाः
kathayāmi ca kasyāgre siddhaṃ maimāṃsikaṃ matam | tārkikā yuktivādajñā vidhijñā vedavādakāḥ
अध्याय 77
उक्ताः सकर्तृकं विश्वं विवदन्ते जडात्मकाः ।कर्ता भवति चेदस्मिन्संसारे वितते किल
uktāḥ sakartṛkaṃ viśvaṃ vivadante jaḍātmakāḥ | kartā bhavati cedasminsaṃsāre vitate kila
अध्याय 77
विरोधः कीदृशस्तत्र चैककर्मणि वै मिथः ।वेदे नैकमतिः कस्माच्छास्त्रेष्वपि तथा पुनः
virodhaḥ kīdṛśastatra caikakarmaṇi vai mithaḥ | vede naikamatiḥ kasmācchāstreṣvapi tathā punaḥ
अध्याय 77
नैकवाक्यं वचस्तेषामपि वेदविदां पुनः ।यतः स्वार्थपरं सर्वं जगत्स्थावरजङ्गमम्
naikavākyaṃ vacasteṣāmapi vedavidāṃ punaḥ | yataḥ svārthaparaṃ sarvaṃ jagatsthāvarajaṅgamam
अध्याय 77
निःस्पृहः कोऽपि संसारे न भवेन्न भविष्यति ।शशिनाथ गुरोर्भार्या हृता ज्ञात्वा बलादपि
niḥspṛhaḥ ko'pi saṃsāre na bhavenna bhaviṣyati | śaśinātha gurorbhāryā hṛtā jñātvā balādapi
अध्याय 77
गौतमस्य तथेन्द्रेण जानता धर्मनिश्चयम् ।गुरुणानुजभार्या च भुक्ता गर्भवती बलात्
gautamasya tathendreṇa jānatā dharmaniścayam | guruṇānujabhāryā ca bhuktā garbhavatī balāt
अध्याय 77
शप्तो गर्भगतो बालः कृतश्चान्धस्तथा पुनः ।विष्णुना च शिरश्छिन्नं राहोश्चक्रेण वै बलात्
śapto garbhagato bālaḥ kṛtaścāndhastathā punaḥ | viṣṇunā ca śiraśchinnaṃ rāhoścakreṇa vai balāt
अध्याय 77
अपराधं विना कामं तदा सत्त्ववताम्बिके ।पौत्रो धर्मवतां शूरः सत्यव्रतपरायणः
aparādhaṃ vinā kāmaṃ tadā sattvavatāmbike | pautro dharmavatāṃ śūraḥ satyavrataparāyaṇaḥ
अध्याय 77
यज्वा दानपतिः शान्तः सर्वज्ञः सर्वपूजकः ।कृत्वाथ वामनं रूपं हरिणा छलवेदिना
yajvā dānapatiḥ śāntaḥ sarvajñaḥ sarvapūjakaḥ | kṛtvātha vāmanaṃ rūpaṃ hariṇā chalavedinā
अध्याय 77
वञ्चितोऽसौ बलिः सर्वं हृतं राज्यं पुरा किल ।तथापि देवान्धर्मस्थान्प्रवदन्ति मनीषिणः
vañcito'sau baliḥ sarvaṃ hṛtaṃ rājyaṃ purā kila | tathāpi devāndharmasthānpravadanti manīṣiṇaḥ
अध्याय 77
वदन्ति चाटुवादांश्च धर्मवादाज्जयं गताः ।एवं ज्ञात्वा जगन्मातर्यथेच्छसि तथा कुरु
vadanti cāṭuvādāṃśca dharmavādājjayaṃ gatāḥ | evaṃ jñātvā jaganmātaryathecchasi tathā kuru
अध्याय 77
शरणा दानवाः सर्वे जहि वा रक्ष वा पुनः ।श्रीदेव्युवाच ।सर्वे गच्छत पातालं तत्र वासं यथेप्सितम्
śaraṇā dānavāḥ sarve jahi vā rakṣa vā punaḥ | śrīdevyuvāca | sarve gacchata pātālaṃ tatra vāsaṃ yathepsitam
अध्याय 77
कुरुध्वं दानवाः सर्वे निर्भया गतमन्यवः ।कालः प्रतीक्ष्यो युष्माभिः कारणं स शुभेऽशुभे
kurudhvaṃ dānavāḥ sarve nirbhayā gatamanyavaḥ | kālaḥ pratīkṣyo yuṣmābhiḥ kāraṇaṃ sa śubhe'śubhe
अध्याय 77
सुनिर्वेदपराणां हि सुखं सर्वत्र सर्वदा ।त्रैलोक्यस्य च राज्येऽपि न सुखं लोभचेतसाम्
sunirvedaparāṇāṃ hi sukhaṃ sarvatra sarvadā | trailokyasya ca rājye'pi na sukhaṃ lobhacetasām
अध्याय 77
कृतेऽपि न सुखं पूर्णं सस्पृहाणां फलैरपि ।तस्मात्त्यक्त्वा महीमेतां प्रयान्त्वद्य महीतलम्
kṛte'pi na sukhaṃ pūrṇaṃ saspṛhāṇāṃ phalairapi | tasmāttyaktvā mahīmetāṃ prayāntvadya mahītalam
अध्याय 77
ममाज्ञां पुरतः कृत्वा सर्वे विगतकल्मषाः ।व्यास उवाच ।तच्छ्रुत्वा वचनं देव्यास्तथेत्युक्त्वा रसातलम्
mamājñāṃ purataḥ kṛtvā sarve vigatakalmaṣāḥ | vyāsa uvāca | tacchrutvā vacanaṃ devyāstathetyuktvā rasātalam
अध्याय 77
प्रणम्य दानवाः सर्वे गताः शक्त्याभिरक्षिताः ।अन्तर्दधे ततो देवी देवाः स्वभुवनं गताः
praṇamya dānavāḥ sarve gatāḥ śaktyābhirakṣitāḥ | antardadhe tato devī devāḥ svabhuvanaṃ gatāḥ
अध्याय 77
त्यक्त्वा वैरं स्थिताः सर्वे ते तदा देवदानवाः ।एतदाख्यानमखिलं यः शृणोति वदत्यथ
tyaktvā vairaṃ sthitāḥ sarve te tadā devadānavāḥ | etadākhyānamakhilaṃ yaḥ śṛṇoti vadatyatha
अध्याय 77
सर्वदुःखविनिर्मुक्तः प्रयाति पदमुत्तमम्
sarvaduḥkhavinirmuktaḥ prayāti padamuttamam
पाठ सेटिंग्स · Reading settings
भाषा एवं सामग्री · Language and layers
धर्म ग्रंथ निःशुल्क और विज्ञापन-रहित है। Dharma Granth is free and has no ads. इसे ऐसा बनाए रखने में सहयोग करेंHelp keep it that way → How it is funded
धर्म ग्रंथ पर मूल शास्त्र, पारंपरिक भाष्य और आधुनिक व्याख्या को पूर्णतः पृथक रखा जाता है ताकि पाठक को किसी भी व्याख्या के शास्त्र होने का भ्रम न हो।
अपौरुषेय / प्रामाणिक शास्त्र (Primary Canonical Scripture)
मूल संस्कृत, प्राकृत अथवा अवधी श्लोक/मंत्र। यह सर्वोच्च प्रमाण (प्रस्थान) है। इस पाठ में किसी भी आधुनिक व्याख्याकार का हस्तक्षेप नहीं है।
पदार्थ व अन्वय (Direct Grammatical & Word-for-Word Meaning)
व्याकरणसम्मत प्रत्यक्ष शब्दार्थ (अन्वय)। बिना किसी दार्शनिक संप्रदाय के पूर्वाग्रह के, संस्कृत शब्दों का सटीक भाषांतर।
आचार्य परंपरा व टीका (Classical Lineage Commentary)
प्राचीन आचार्य परंपरा (यथा शंकराचार्य, रामानुजाचार्य, मध्वाचार्य, श्रीधर स्वामी) द्वारा विरचित शास्त्रीय भाष्य व टीकाएं।
भावार्थ व सुबोध प्रबोधन (Accessible Pedagogical Exposition)
आधुनिक जिज्ञासुओं के लिए सरल भाषा में भावार्थ। यह मूल मंत्र नहीं, बल्कि पाठ को सुगम बनाने हेतु संपादकीय व्याख्या है।
समसामयिक विमर्श व अनुप्रयोग (Contemporary Application & Analysis)
दार्शनिक, मनोवैज्ञानिक व वैज्ञानिक समरूपताओं पर आधुनिक चिंतन। यह मूल शास्त्र का अंग नहीं है और इसे शास्त्रोक्त सिद्धांत के रूप में नहीं देखा जाना चाहिए।
पांडुलिपि एवं ऐतिहासिक शोध (Critical Apparatus & Manuscript Research)
पांडुलिपि विविधताएं, पाठ-भेद (variant readings), छंद रचना, और ऐतिहासिक व तुलनात्मक भाषावैज्ञानिक शोध। यह शास्त्र का मूल संदेश बदलने हेतु नहीं, बल्कि पाठ की प्रामाणिकता परखने के लिए है।
Collated with Nilakantha Bhashya recension.