Skandha 10, Adhyāya 26

एवं विधानि कर्माणि गोपाः कृष्णस्य वीक्ष्य ते ।अतद्वीर्यविदः प्रोचुः समभ्येत्य सुविस्मिताः॥ 1 ॥

evaṃ vidhāni karmāṇi gopāḥ kṛṣṇasya vīkṣya te | atadvīryavidaḥ procuḥ samabhyetya suvismitāḥ

बालकस्य यदेतानि कर्माण्यत्यद्भुतानि वै ।कथमर्हत्यसौ जन्म ग्राम्येष्वात्मजुगुप्सितम्॥ 2 ॥

bālakasya yadetāni karmāṇyatyadbhutāni vai | kathamarhatyasau janma grāmyeṣvātmajugupsitam

यः सप्तहायनो बालः करेणैकेन लीलया ।कथं बिभ्रद्गिरिवरं पुष्करं गजराडिव॥ 3 ॥

yaḥ saptahāyano bālaḥ kareṇaikena līlayā | kathaṃ bibhradgirivaraṃ puṣkaraṃ gajarāḍiva

तोकेनामीलिताक्षेण पूतनाया महौजसः ।पीतः स्तनः सह प्राणैः कालेनेव वयस्तनोः॥ 4 ॥

tokenāmīlitākṣeṇa pūtanāyā mahaujasaḥ | pītaḥ stanaḥ saha prāṇaiḥ kāleneva vayastanoḥ

हिन्वतोऽधःशयानस्य मास्यस्य चरणावुदक् ।अनोऽपतद्विपर्यस्तं रुदतः प्रपदाहतम्॥ 5 ॥

hinvato'dhaḥśayānasya māsyasya caraṇāvudak | ano'patadviparyastaṃ rudataḥ prapadāhatam

एकहायन आसीनो ह्रियमाणो विहायसा ।दैत्येन यस्तृणावर्तमहन् कण्ठग्रहातुरम्॥ 6 ॥

ekahāyana āsīno hriyamāṇo vihāyasā | daityena yastṛṇāvartamahan kaṇṭhagrahāturam

क्वचिद्धैयङ्गवस्तैन्ये मात्रा बद्ध उदूखले ।गच्छन्नर्जुनयोर्मध्ये बाहुभ्यां तावपातयत्॥ 7 ॥

kvaciddhaiyaṅgavastainye mātrā baddha udūkhale | gacchannarjunayormadhye bāhubhyāṃ tāvapātayat

वने सञ्चारयन् वत्सान् सरामो बालकैर्वृतः ।हन्तुकामं बकं दोर्भ्यां मुखतोऽरिमपाटयत्॥ 8 ॥

vane sañcārayan vatsān sarāmo bālakairvṛtaḥ | hantukāmaṃ bakaṃ dorbhyāṃ mukhato'rimapāṭayat

वत्सेषु वत्सरूपेण प्रविशन्तं जिघांसया ।हत्वा न्यपातयत्तेन कपित्थानि च लीलया॥ 9 ॥

vatseṣu vatsarūpeṇa praviśantaṃ jighāṃsayā | hatvā nyapātayattena kapitthāni ca līlayā

हत्वा रासभदैतेयं तद्बन्धूंश्च बलान्वितः ।चक्रे तालवनं क्षेमं परिपक्वफलान्वितम्॥ 10 ॥

hatvā rāsabhadaiteyaṃ tadbandhūṃśca balānvitaḥ | cakre tālavanaṃ kṣemaṃ paripakvaphalānvitam

प्रलम्बं घातयित्वोग्रं बलेन बलशालिना ।अमोचयद्व्रजपशून् गोपांश्चारण्यवह्नितः॥ 11 ॥

pralambaṃ ghātayitvograṃ balena balaśālinā | amocayadvrajapaśūn gopāṃścāraṇyavahnitaḥ

आशीविषतमाहीन्द्रं दमित्वा विमदं ह्रदात् ।प्रसह्योद्वास्य यमुनां चक्रेऽसौ निर्विषोदकाम्॥ 12 ॥

āśīviṣatamāhīndraṃ damitvā vimadaṃ hradāt | prasahyodvāsya yamunāṃ cakre'sau nirviṣodakām

दुस्त्यजश्चानुरागोऽस्मिन् सर्वेषां नो व्रजौकसाम् ।नन्द ते तनयेऽस्मासु तस्याप्यौत्पत्तिकः कथम्॥ 13 ॥

dustyajaścānurāgo'smin sarveṣāṃ no vrajaukasām | nanda te tanaye'smāsu tasyāpyautpattikaḥ katham

क्व सप्तहायनो बालः क्व महाद्रिविधारणम् ।ततो नो जायते शङ्का व्रजनाथ तवात्मजे॥ 14 ॥

kva saptahāyano bālaḥ kva mahādrividhāraṇam | tato no jāyate śaṅkā vrajanātha tavātmaje

श्रूयतां मे वचो गोपा व्येतु शङ्का च वोऽर्भके ।एनं कुमारमुद्दिश्य गर्गो मे यदुवाच ह॥ 15 ॥

śrūyatāṃ me vaco gopā vyetu śaṅkā ca vo'rbhake | enaṃ kumāramuddiśya gargo me yaduvāca ha

वर्णास्त्रयः किलास्यासन् गृह्णतोऽनुयुगं तनूः ।शुक्लो रक्तस्तथा पीत इदानीं कृष्णतां गतः॥ 16 ॥

varṇāstrayaḥ kilāsyāsan gṛhṇato'nuyugaṃ tanūḥ | śuklo raktastathā pīta idānīṃ kṛṣṇatāṃ gataḥ

प्रागयं वसुदेवस्य क्वचिज्जातस्तवात्मजः ।वासुदेव इति श्रीमानभिज्ञाः सम्प्रचक्षते॥ 17 ॥

prāgayaṃ vasudevasya kvacijjātastavātmajaḥ | vāsudeva iti śrīmānabhijñāḥ sampracakṣate

बहूनि सन्ति नामानि रूपाणि च सुतस्य ते ।गुणकर्मानुरूपाणि तान्यहं वेद नो जनाः॥ 18 ॥

bahūni santi nāmāni rūpāṇi ca sutasya te | guṇakarmānurūpāṇi tānyahaṃ veda no janāḥ

एष वः श्रेय आधास्यद्गोपगोकुलनन्दनः ।अनेन सर्वदुर्गाणि यूयमञ्जस्तरिष्यथ॥ 19 ॥

eṣa vaḥ śreya ādhāsyadgopagokulanandanaḥ | anena sarvadurgāṇi yūyamañjastariṣyatha

पुरानेन व्रजपते साधवो दस्युपीडिताः ।अराजके रक्ष्यमाणा जिग्युर्दस्यून् समेधिताः॥ 20 ॥

purānena vrajapate sādhavo dasyupīḍitāḥ | arājake rakṣyamāṇā jigyurdasyūn samedhitāḥ

य एतस्मिन् महाभागाः प्रीतिं कुर्वन्ति मानवाः ।नारयोऽभिभवन्त्येतान् विष्णुपक्षानिवासुराः॥ 21 ॥

ya etasmin mahābhāgāḥ prītiṃ kurvanti mānavāḥ | nārayo'bhibhavantyetān viṣṇupakṣānivāsurāḥ

तस्मान्नन्द कुमारोऽयं नारायणसमो गुणैः ।श्रिया कीर्त्यानुभावेन तत्कर्मसु न विस्मयः॥ 22 ॥

tasmānnanda kumāro'yaṃ nārāyaṇasamo guṇaiḥ | śriyā kīrtyānubhāvena tatkarmasu na vismayaḥ

इत्यद्धा मां समादिश्य गर्गे च स्वगृहं गते ।मन्ये नारायणस्यांशं कृष्णमक्लिष्टकारिणम्॥ 23 ॥

ityaddhā māṃ samādiśya garge ca svagṛhaṃ gate | manye nārāyaṇasyāṃśaṃ kṛṣṇamakliṣṭakāriṇam

दृष्टश्रुतानुभावास्ते कृष्णस्यामिततेजसः ।मुदिता नन्दमानर्चुः कृष्णं च गतविस्मयाः॥ 24 ॥

dṛṣṭaśrutānubhāvāste kṛṣṇasyāmitatejasaḥ | muditā nandamānarcuḥ kṛṣṇaṃ ca gatavismayāḥ

देवे वर्षति यज्ञविप्लवरुषा वज्राश्मपर्षानिलैः सीदत्पालपशुस्त्रि आत्मशरणं दृष्ट्वानुकम्प्युत्स्मयन् ।उत्पाट्यैककरेण शैलमबलो लीलोच्छिलीन्ध्रं यथा बिभ्रद्गोष्ठमपान्महेन्द्रमदभित्प्रीयान्न इन्द्रो गवाम्॥ 25 ॥

deve varṣati yajñaviplavaruṣā vajrāśmaparṣānilaiḥ sīdatpālapaśustri ātmaśaraṇaṃ dṛṣṭvānukampyutsmayan | utpāṭyaikakareṇa śailamabalo līlocchilīndhraṃ yathā bibhradgoṣṭhamapānmahendramadabhitprīyānna indro gavām

दशमस्कन्धे पूर्वार्धे षड्विंशोऽध्यायः॥ 26 ॥

daśamaskandhe pūrvārdhe ṣaḍviṃśo'dhyāyaḥ