Skandha 5, Adhyāya 8

व्यास उवाच ।तरसा तेऽथ सम्प्राप्य वैकुण्ठं विष्णुवल्लभम् ।ददृशुः सर्वशोभाढ्यं दिव्यसद्मविराजितम्॥ 1 ॥

vyāsa uvāca | tarasā te'tha samprāpya vaikuṇṭhaṃ viṣṇuvallabham | dadṛśuḥ sarvaśobhāḍhyaṃ divyasadmavirājitam

सरोवापीसरिद्भिश्च संयुतं सुखदं शुभम् ।हंससारसचक्राह्वैः कूजद्भिश्च विराजितम्॥ 2 ॥

sarovāpīsaridbhiśca saṃyutaṃ sukhadaṃ śubham | haṃsasārasacakrāhvaiḥ kūjadbhiśca virājitam

चम्पकाशोककह्लारमन्दारबकुलावृतैः ।मल्लिकातिलकाम्रातयुतैः कुरबकादिभिः॥ 3 ॥

campakāśokakahlāramandārabakulāvṛtaiḥ | mallikātilakāmrātayutaiḥ kurabakādibhiḥ

कोकिलारावसन्नादैः शिखण्डैर्नृत्यरञ्जितैः ।भ्रमरारावरम्यैश्च दिव्यैरुपवनैर्युतम्॥ 4 ॥

kokilārāvasannādaiḥ śikhaṇḍairnṛtyarañjitaiḥ | bhramarārāvaramyaiśca divyairupavanairyutam

सुनन्दनन्दनाद्यैश्च पार्षदैर्भक्तितत्परैः ।संस्तुवद्भिर्युतं भक्तैरनन्यभववृत्तिभिः॥ 5 ॥

sunandanandanādyaiśca pārṣadairbhaktitatparaiḥ | saṃstuvadbhiryutaṃ bhaktairananyabhavavṛttibhiḥ

प्रासादै रत्नखचितैः काञ्चनैश्चित्रमण्डितैः ।अभ्रंलिहैर्विराजद्भिः संयुतं शुभसद्मकैः॥ 6 ॥

prāsādai ratnakhacitaiḥ kāñcanaiścitramaṇḍitaiḥ | abhraṃlihairvirājadbhiḥ saṃyutaṃ śubhasadmakaiḥ

गायद्भिर्देवगन्धर्वैर्नृत्यद्भिरप्सरोगणैः ।रञ्जितं किन्नरैः शश्वद्रक्तकण्ठेर्मनोहरैः॥ 7 ॥

gāyadbhirdevagandharvairnṛtyadbhirapsarogaṇaiḥ | rañjitaṃ kinnaraiḥ śaśvadraktakaṇṭhermanoharaiḥ

मुनिभिश्च तथा शान्तैर्वेदपाठकृतादरैः ।स्तुवद्भिः श्रुतिसूक्तैश्च मण्डितं सदनं हरेः॥ 8 ॥

munibhiśca tathā śāntairvedapāṭhakṛtādaraiḥ | stuvadbhiḥ śrutisūktaiśca maṇḍitaṃ sadanaṃ hareḥ

ते च विष्णुगृहं प्राप्य द्वारपालौ शुभाकृती ।वीक्ष्योचुर्जयविजयौ हेमयष्टिधरौ स्थितौ॥ 9 ॥

te ca viṣṇugṛhaṃ prāpya dvārapālau śubhākṛtī | vīkṣyocurjayavijayau hemayaṣṭidharau sthitau

गत्वैकोऽप्युभयोर्मध्ये निवेदयतु सङ्गतान् ।द्वारस्थान् ब्रह्मरुद्रादीन्विष्णुदर्शनलालसान्॥ 10 ॥

gatvaiko'pyubhayormadhye nivedayatu saṅgatān | dvārasthān brahmarudrādīnviṣṇudarśanalālasān

व्यास उवाच ।विजयस्तद्वचः श्रुत्वा गत्वाथ विष्णुसन्निधौ ।सर्वान्समागतान्देवान्प्रणम्योवाच सत्वरः॥ 11 ॥

vyāsa uvāca | vijayastadvacaḥ śrutvā gatvātha viṣṇusannidhau | sarvānsamāgatāndevānpraṇamyovāca satvaraḥ

विजय उवाच ।देवदेव महाराज रमाकान्त सुरारिहन् ।समागताः सुराः सर्वे द्वारि तिष्ठन्ति वै विभो॥ 12 ॥

vijaya uvāca | devadeva mahārāja ramākānta surārihan | samāgatāḥ surāḥ sarve dvāri tiṣṭhanti vai vibho

ब्रह्मा रुद्रस्तथेन्द्रश्च वरुणः पावको यमः ।स्तुवन्ति वेदवाक्यैस्त्वाममरा दर्शनार्थिनः॥ 13 ॥

brahmā rudrastathendraśca varuṇaḥ pāvako yamaḥ | stuvanti vedavākyaistvāmamarā darśanārthinaḥ

व्यास उवाच ।तच्छ्रुत्वा वचनं विष्णर्विजयस्य रमापतिः ।निर्जगाम गृहात्तूर्णं सुरान्समधिकोत्सवः॥ 14 ॥

vyāsa uvāca | tacchrutvā vacanaṃ viṣṇarvijayasya ramāpatiḥ | nirjagāma gṛhāttūrṇaṃ surānsamadhikotsavaḥ

गत्वा वीक्ष्य हरिर्देवान्द्वारस्थाञ्छ्रमकर्शितान् ।प्रीतिप्रवणया दृष्ट्या प्रीणयामास दुःखितान्॥ 15 ॥

gatvā vīkṣya harirdevāndvārasthāñchramakarśitān | prītipravaṇayā dṛṣṭyā prīṇayāmāsa duḥkhitān

प्रणेमुस्ते सुराः सर्वे देवदेवं जनार्दनम् ।तुष्टुवुश्च सुरारिघ्नं वाग्भिर्वेदविनिश्चितम्॥ 16 ॥

praṇemuste surāḥ sarve devadevaṃ janārdanam | tuṣṭuvuśca surārighnaṃ vāgbhirvedaviniścitam

देवा ऊचुः ।देवदेव जगन्नाथ सृष्टिस्थित्यन्तकारक ।दयासिन्धो महाराज त्राहि नः शरणागतान्॥ 17 ॥

devā ūcuḥ | devadeva jagannātha sṛṣṭisthityantakāraka | dayāsindho mahārāja trāhi naḥ śaraṇāgatān

विष्णुरुवाच ।विशन्तु निर्जराः सर्वे कुशलं कथयन्तु वः ।आसनेषु किमर्थं वै मिलिताः समुपागताः॥ 18 ॥

viṣṇuruvāca | viśantu nirjarāḥ sarve kuśalaṃ kathayantu vaḥ | āsaneṣu kimarthaṃ vai militāḥ samupāgatāḥ

चिन्तातुराः कथं जाता विषण्णा दीनमानसाः ।ब्रह्मरुद्रेण सहिताः कार्यं प्रब्रूत सत्वरम्॥ 19 ॥

cintāturāḥ kathaṃ jātā viṣaṇṇā dīnamānasāḥ | brahmarudreṇa sahitāḥ kāryaṃ prabrūta satvaram

देवा ऊचुः ।महिषेण महाराज पीडिताः पापकर्मणा ।असाध्येनातिदुष्टेन वरदृप्तेन पापिना॥ 20 ॥

devā ūcuḥ | mahiṣeṇa mahārāja pīḍitāḥ pāpakarmaṇā | asādhyenātiduṣṭena varadṛptena pāpinā

यज्ञभागानसौ भुङ्क्ते ब्राह्मणैः प्रतिपादितान् ।अमरा गिरिदुर्गेषु भ्रमन्ति च भयातुराः॥ 21 ॥

yajñabhāgānasau bhuṅkte brāhmaṇaiḥ pratipāditān | amarā giridurgeṣu bhramanti ca bhayāturāḥ

वरदानेन धातुः स दुर्जयो मधुसूदन ।तस्मात्त्वां शरणं प्राप्ता ज्ञात्वा तत्कार्यगौरवम्॥ 22 ॥

varadānena dhātuḥ sa durjayo madhusūdana | tasmāttvāṃ śaraṇaṃ prāptā jñātvā tatkāryagauravam

समर्थोऽसि समुद्धर्तुं दैत्यमायाविशारद ।कुरु कृष्ण वधोपायं तस्य दानवमर्दन॥ 23 ॥

samartho'si samuddhartuṃ daityamāyāviśārada | kuru kṛṣṇa vadhopāyaṃ tasya dānavamardana

धात्रा तस्मै वरो दत्तो ह्यवध्योऽसि नरैः किल ।का स्त्री त्वेवंविधा बाला या हन्यात्तं शठं रणे॥ 24 ॥

dhātrā tasmai varo datto hyavadhyo'si naraiḥ kila | kā strī tvevaṃvidhā bālā yā hanyāttaṃ śaṭhaṃ raṇe

उमा मा वा शची विद्या का समर्थास्य घातने ।महिषस्यातिदुष्टस्य वरदानबलादपि॥ 25 ॥

umā mā vā śacī vidyā kā samarthāsya ghātane | mahiṣasyātiduṣṭasya varadānabalādapi

विचिन्त्य बुद्ध्या यत्सर्वं मरणस्यास्य कारणम् ।कुरु कार्यं च देवानां भक्तवत्सल भूधर॥ 26 ॥

vicintya buddhyā yatsarvaṃ maraṇasyāsya kāraṇam | kuru kāryaṃ ca devānāṃ bhaktavatsala bhūdhara

व्यास उवाच ।श्रुत्वा तद्वचनं विष्णुस्तानुवाच हसन्निव ।युद्धं कृतं पुरास्माभिस्तथापि न मृतो ह्यसौ॥ 27 ॥

vyāsa uvāca | śrutvā tadvacanaṃ viṣṇustānuvāca hasanniva | yuddhaṃ kṛtaṃ purāsmābhistathāpi na mṛto hyasau

अद्य सर्वसुराणां वै तेजोभी रूपसम्पदा ।उत्पन्ना चेद्वरारोहा सा हन्यात्तं रणे बलात्॥ 28 ॥

adya sarvasurāṇāṃ vai tejobhī rūpasampadā | utpannā cedvarārohā sā hanyāttaṃ raṇe balāt

हयारिं वरदृप्तञ्च मायाशतविशारदम् ।हन्तुं योग्या भवेन्नारी शक्त्यंशैर्निर्मिता हि नः॥ 29 ॥

hayāriṃ varadṛptañca māyāśataviśāradam | hantuṃ yogyā bhavennārī śaktyaṃśairnirmitā hi naḥ

प्रार्थयन्तु च तेजोंऽशान्स्त्रियोऽस्माकं तथा पुनः ।उत्पन्नैस्तैश्च तेजोंऽशैस्तेजोराशिर्भवेद्यथा॥ 30 ॥

prārthayantu ca tejoṃ'śānstriyo'smākaṃ tathā punaḥ | utpannaistaiśca tejoṃ'śaistejorāśirbhavedyathā

आयुधानि वयं दद्मः सर्वे रुद्रपुरोगमाः ।तस्यै सर्वाणि दिव्यानि त्रिशूलादीनि यानि च॥ 31 ॥

āyudhāni vayaṃ dadmaḥ sarve rudrapurogamāḥ | tasyai sarvāṇi divyāni triśūlādīni yāni ca

सर्वायुधधरा नारी सर्वतेजःसमन्विता ।हनिष्यति दुरात्मानं तं पापं मदगर्वितम्॥ 32 ॥

sarvāyudhadharā nārī sarvatejaḥsamanvitā | haniṣyati durātmānaṃ taṃ pāpaṃ madagarvitam

व्यास उवाच ।इत्युक्तवति देवेशे ब्रह्मणो वदनात्ततः ।स्वयमेवोद्बभौ तेजोराशिश्चातीव दुःसहः॥ 33 ॥

vyāsa uvāca | ityuktavati deveśe brahmaṇo vadanāttataḥ | svayamevodbabhau tejorāśiścātīva duḥsahaḥ

रक्तवर्णं शुभाकारं पद्मरागमणिप्रभम् ।किञ्चिच्छीतं तथा चोष्णं मरीचिजालमण्डितम्॥ 34 ॥

raktavarṇaṃ śubhākāraṃ padmarāgamaṇiprabham | kiñcicchītaṃ tathā coṣṇaṃ marīcijālamaṇḍitam

निःसृतं हरिणा दृष्टं हरेण च महात्मना ।विस्मितौ तौ महाराज बभूवतुरुरुक्रमौ॥ 35 ॥

niḥsṛtaṃ hariṇā dṛṣṭaṃ hareṇa ca mahātmanā | vismitau tau mahārāja babhūvatururukramau

शङ्करस्य शरीरात्तु निःसृतं महदद्भुतम् ।रौप्यवर्णमभूत्तीव्रं दुर्दर्शं दारुणं महत्॥ 36 ॥

śaṅkarasya śarīrāttu niḥsṛtaṃ mahadadbhutam | raupyavarṇamabhūttīvraṃ durdarśaṃ dāruṇaṃ mahat

भयङ्करञ्च दैत्यानां देवानां विस्मयप्रदम् ।घोररूपं गिरिप्रख्यं तमोगुणमिवापरम्॥ 37 ॥

bhayaṅkarañca daityānāṃ devānāṃ vismayapradam | ghorarūpaṃ giriprakhyaṃ tamoguṇamivāparam

ततो विष्णुशरीरात्तु तेजोराशिमिवापरम् ।नीलं सत्त्वगुणोपेतं प्रादुरास महाद्युति॥ 38 ॥

tato viṣṇuśarīrāttu tejorāśimivāparam | nīlaṃ sattvaguṇopetaṃ prādurāsa mahādyuti

ततश्चेन्द्रशरीरात्तु चित्ररूपं दुरासदम् ।आविरासीत्सुसंवृत्तं तेजः सर्वगुणात्मकम्॥ 39 ॥

tataścendraśarīrāttu citrarūpaṃ durāsadam | āvirāsītsusaṃvṛttaṃ tejaḥ sarvaguṇātmakam

कुबेरयमवह्नीनां शरीरेभ्यः समन्ततः ।निश्चक्राम महत्तेजो वरुणस्य तथैव च॥ 40 ॥

kuberayamavahnīnāṃ śarīrebhyaḥ samantataḥ | niścakrāma mahattejo varuṇasya tathaiva ca

अन्येषां चैव देवानां शरीरेभ्योऽतिभास्वरम् ।निर्गतं तन्महातेजोराशिरासीन्महोज्ज्वलः॥ 41 ॥

anyeṣāṃ caiva devānāṃ śarīrebhyo'tibhāsvaram | nirgataṃ tanmahātejorāśirāsīnmahojjvalaḥ

तं दृष्ट्वा विस्मिताः सर्वे देवा विष्णुपुरोगमाः ।तेजोराशिं महादिव्यं हिमाचलमिवापरम्॥ 42 ॥

taṃ dṛṣṭvā vismitāḥ sarve devā viṣṇupurogamāḥ | tejorāśiṃ mahādivyaṃ himācalamivāparam

पश्यतां तत्र देवानां तेजःपुञ्जसमुद्भवा ।बभूवातिवरा नारी सुन्दरी विस्मयप्रदा॥ 43 ॥

paśyatāṃ tatra devānāṃ tejaḥpuñjasamudbhavā | babhūvātivarā nārī sundarī vismayapradā

त्रिगुणा सा महालक्ष्मीः सर्वदेवशरीरजा ।अष्टादशभुजा रम्या त्रिवर्णा विश्वमोहिनी॥ 44 ॥

triguṇā sā mahālakṣmīḥ sarvadevaśarīrajā | aṣṭādaśabhujā ramyā trivarṇā viśvamohinī

श्वेतानना कृष्णनेत्रा संरक्ताधरपल्लवा ।ताम्रपाणितला कान्ता दिव्यभूषणभूषिता॥ 45 ॥

śvetānanā kṛṣṇanetrā saṃraktādharapallavā | tāmrapāṇitalā kāntā divyabhūṣaṇabhūṣitā

अष्टादशभुजा देवी सहस्रभुजमण्डिता ।सम्भूतासुरनाशाय तेजोराशिसमुद्भवा॥ 46 ॥

aṣṭādaśabhujā devī sahasrabhujamaṇḍitā | sambhūtāsuranāśāya tejorāśisamudbhavā

जनमेजय उवाच ।कृष्ण देव महाभाग सर्वज्ञ मुनिसत्तम ।विस्तरं ब्रूहि तस्यास्त्वं शरीरस्य समुद्भवम्॥ 47 ॥

janamejaya uvāca | kṛṣṇa deva mahābhāga sarvajña munisattama | vistaraṃ brūhi tasyāstvaṃ śarīrasya samudbhavam

एकीभूतं च सर्वेषां तेजः किं वा पृथक् स्थितम् ।अङ्गानि चैव तस्यास्तु सर्वतेजोमयानि वा॥ 48 ॥

ekībhūtaṃ ca sarveṣāṃ tejaḥ kiṃ vā pṛthak sthitam | aṅgāni caiva tasyāstu sarvatejomayāni vā

भिन्नभागविभागेन जातान्यङ्गानि यानि तु ।मुखनासाक्षिभेदेन सर्वत्रैकभवानि च॥ 49 ॥

bhinnabhāgavibhāgena jātānyaṅgāni yāni tu | mukhanāsākṣibhedena sarvatraikabhavāni ca

ब्रूहि तद्विस्तरं व्यास शरीराङ्गसमुद्भवम् ।बभूव यस्य देवस्य तेजसोऽङ्गं यदद्भुतम्॥ 50 ॥

brūhi tadvistaraṃ vyāsa śarīrāṅgasamudbhavam | babhūva yasya devasya tejaso'ṅgaṃ yadadbhutam

आयुधाभरणादीनि दत्तानि यैर्यथा यथा ।तत्सर्वं श्रोतुकामोऽस्मि त्वन्मुखाम्बुजनिर्गतम्॥ 51 ॥

āyudhābharaṇādīni dattāni yairyathā yathā | tatsarvaṃ śrotukāmo'smi tvanmukhāmbujanirgatam

न हि तृप्याम्यहं ब्रह्मन् सुधामयरसं पिबन् ।चरितञ्च महालक्ष्यास्त्वन्मुखाम्भोजनिःसृतम्॥ 52 ॥

na hi tṛpyāmyahaṃ brahman sudhāmayarasaṃ piban | caritañca mahālakṣyāstvanmukhāmbhojaniḥsṛtam

सूत उवाच ।इति तस्य वचः श्रुत्वा राज्ञः सत्यवतीसुतः ।उवाच मधुरं वाक्यं प्रीणयन्निव भूपतिम्॥ 53 ॥

sūta uvāca | iti tasya vacaḥ śrutvā rājñaḥ satyavatīsutaḥ | uvāca madhuraṃ vākyaṃ prīṇayanniva bhūpatim

व्यास उवाच ।शृणु राजन्महाभाग विस्तरेण ब्रवीमि ते ।यथामति कुरुश्रेष्ठ तस्या देहसमुद्भवम्॥ 54 ॥

vyāsa uvāca | śṛṇu rājanmahābhāga vistareṇa bravīmi te | yathāmati kuruśreṣṭha tasyā dehasamudbhavam

न ब्रह्मा न हरिः साक्षान्न रुद्रो न च वासवः ।याथातथ्येन तद्रूपं वक्तुमीशः कदाचन॥ 55 ॥

na brahmā na hariḥ sākṣānna rudro na ca vāsavaḥ | yāthātathyena tadrūpaṃ vaktumīśaḥ kadācana

कथं जानाम्यहं देव्या यद्रूपं यादृशं यतः ।वाचारम्भणमात्रं तदुत्पन्नेति ब्रवीमि यत्॥ 56 ॥

kathaṃ jānāmyahaṃ devyā yadrūpaṃ yādṛśaṃ yataḥ | vācārambhaṇamātraṃ tadutpanneti bravīmi yat

सा नित्या सर्वदैवास्ते देवकार्यार्थसिद्धये ।नानारूपा त्वेकरूपा जायते कार्यगौरवात्॥ 57 ॥

sā nityā sarvadaivāste devakāryārthasiddhaye | nānārūpā tvekarūpā jāyate kāryagauravāt

यथा नटो रङ्गगतो नानारूपो भवत्यसौ ।एकरूपस्वभावोऽपि लोकरञ्जनहेतवे॥ 58 ॥

yathā naṭo raṅgagato nānārūpo bhavatyasau | ekarūpasvabhāvo'pi lokarañjanahetave

तथैषा देवकार्यार्थमरूपापि स्वलीलया ।करोति बहुरूपाणि निर्गुणा सगुणानि च॥ 59 ॥

tathaiṣā devakāryārthamarūpāpi svalīlayā | karoti bahurūpāṇi nirguṇā saguṇāni ca

कार्यकर्मानुसारेण नामानि प्रभवन्ति हि ।धात्वर्थगुणयुक्तानि गौणानि सुबहून्यपि॥ 60 ॥

kāryakarmānusāreṇa nāmāni prabhavanti hi | dhātvarthaguṇayuktāni gauṇāni subahūnyapi

तद्वै बुद्ध्यनुसारेण प्रब्रवीमि नराधिप ।यथा तेजःसमुद्भूतं रूपं तस्या मनोहरम्॥ 61 ॥

tadvai buddhyanusāreṇa prabravīmi narādhipa | yathā tejaḥsamudbhūtaṃ rūpaṃ tasyā manoharam

शङ्करस्य च यत्तेजस्तेन तन्मुखपङ्कजम् ।श्वेतवर्णं शुभाकारमजायत महत्तरम्॥ 62 ॥

śaṅkarasya ca yattejastena tanmukhapaṅkajam | śvetavarṇaṃ śubhākāramajāyata mahattaram

केशास्तस्यास्तथा स्निग्धा याम्येन तेजसाभवन् ।वक्राग्राश्चातिदीर्घा वै मेघवर्णा मनोहराः॥ 63 ॥

keśāstasyāstathā snigdhā yāmyena tejasābhavan | vakrāgrāścātidīrghā vai meghavarṇā manoharāḥ

नयनत्रितयं तस्या जज्ञे पावकतेजसा ।कृष्णं रक्तं तथा श्वेतं वर्णत्रयविभूषितम्॥ 64 ॥

nayanatritayaṃ tasyā jajñe pāvakatejasā | kṛṣṇaṃ raktaṃ tathā śvetaṃ varṇatrayavibhūṣitam

वक्रे स्निग्धे कृष्णवर्णे सन्ध्ययोस्तेजसा भ्रुवौ ।जाते देव्याः सुतेजस्के कामस्य धनुषीव ते॥ 65 ॥

vakre snigdhe kṛṣṇavarṇe sandhyayostejasā bhruvau | jāte devyāḥ sutejaske kāmasya dhanuṣīva te

वायोश्च तेजसा शस्तौ श्रवणौ सम्बभूवतुः ।नातिदीर्घो नातिह्रस्वौ दोलाविव मनोभुवः॥ 66 ॥

vāyośca tejasā śastau śravaṇau sambabhūvatuḥ | nātidīrgho nātihrasvau dolāviva manobhuvaḥ

तिलपुष्पसमाकारा नासिका सुमनोहरा ।सञ्जाता स्निग्धवर्णा वै धनदस्य च तेजसा॥ 67 ॥

tilapuṣpasamākārā nāsikā sumanoharā | sañjātā snigdhavarṇā vai dhanadasya ca tejasā

दन्ताः शिखरिणः श्लक्ष्णाः कुन्दाग्रसदृशाः समाः ।सञ्जाताः सुप्रभा राजन् प्राजापत्येन तेजसा॥ 68 ॥

dantāḥ śikhariṇaḥ ślakṣṇāḥ kundāgrasadṛśāḥ samāḥ | sañjātāḥ suprabhā rājan prājāpatyena tejasā

अधरश्चातिरक्तोऽस्याः सञ्जातोऽरुणतेजसा ।उत्तरोष्ठस्तथा रम्यः कार्तिकेयस्य तेजसा॥ 69 ॥

adharaścātirakto'syāḥ sañjāto'ruṇatejasā | uttaroṣṭhastathā ramyaḥ kārtikeyasya tejasā

अष्टादशभुजाकारा बाहवो विष्णुतेजसा ।वसूनां तेजसाङ्गुल्यो रक्तवर्णास्तथाभवन्॥ 70 ॥

aṣṭādaśabhujākārā bāhavo viṣṇutejasā | vasūnāṃ tejasāṅgulyo raktavarṇāstathābhavan

सौम्येन तेजसा जातं स्तनयोर्युग्ममुत्तमम् ।ऐन्द्रेणास्यास्तथा मध्यं जातं त्रिवलिसंयुतम्॥ 71 ॥

saumyena tejasā jātaṃ stanayoryugmamuttamam | aindreṇāsyāstathā madhyaṃ jātaṃ trivalisaṃyutam

जङ्घोरू वरुणस्याथ तेजसा सम्बभूवतुः ।नितम्बः स तु सञ्जातो विपुलस्तेजसा भुवः॥ 72 ॥

jaṅghorū varuṇasyātha tejasā sambabhūvatuḥ | nitambaḥ sa tu sañjāto vipulastejasā bhuvaḥ

एवं नारी शुभाकारा सुरूपा सुस्वरा भृशम् ।समुत्पन्ना तथा राजंस्तेजोराशिसमुद्भवा॥ 73 ॥

evaṃ nārī śubhākārā surūpā susvarā bhṛśam | samutpannā tathā rājaṃstejorāśisamudbhavā

तां दृष्ट्वा सुष्ठुसर्वाङ्गीं सुदतीं चारुलोचनाम् ।मुदं प्रापुः सुराः सर्वे महिषेण प्रपीडिताः॥ 74 ॥

tāṃ dṛṣṭvā suṣṭhusarvāṅgīṃ sudatīṃ cārulocanām | mudaṃ prāpuḥ surāḥ sarve mahiṣeṇa prapīḍitāḥ

विष्णुस्त्वाह सुरान्सर्वान्भूषणान्यायुधानि च ।प्रयच्छन्तु शुभान्यस्यै देवाः सर्वाणि साम्प्रतम्॥ 75 ॥

viṣṇustvāha surānsarvānbhūṣaṇānyāyudhāni ca | prayacchantu śubhānyasyai devāḥ sarvāṇi sāmpratam

स्वायुधेभ्यः समुत्पाद्य तेजोयुक्तानि सत्वराः ।समर्पयन्तु सर्वेऽद्य देव्यै नानायुधानि वै॥ 76 ॥

svāyudhebhyaḥ samutpādya tejoyuktāni satvarāḥ | samarpayantu sarve'dya devyai nānāyudhāni vai