Parva 3, Adhyāya 69

कश्यपाय अदितये देवेभ्यश्च भगवतः विष्णोः वरदानं, अदितेः गर्भात् प्राकट्यं नारायणस्तु भगवाञ्छ्रुत्वैतत् परमं स्तवम् ।ब्रह्मज्ञेन द्विजेन्द्रेण कश्यपेन समीरितम्॥ 1 ॥

kaśyapāya aditaye devebhyaśca bhagavataḥ viṣṇoḥ varadānaṃ, aditeḥ garbhāt prākaṭyaṃ nārāyaṇastu bhagavāñchrutvaitat paramaṃ stavam | brahmajñena dvijendreṇa kaśyapena samīritam

स्निग्धगम्भीरनिर्घोषजीमूतस्वननिःस्वनम् ।मनसा प्रीतियुक्तेन विबुधानां महात्मनाम्॥ 2 ॥

snigdhagambhīranirghoṣajīmūtasvananiḥsvanam | manasā prītiyuktena vibudhānāṃ mahātmanām

उवाच वचनं सम्यग् हृष्टपुष्टपदाक्षरम् ।आकाशाच्छुश्रुवे शब्दो दर्शनं नोपलभ्यते ।श्रीमान् प्रीतमना देवः प्रोवाच प्रभुरीश्वरः॥ 3 ॥

uvāca vacanaṃ samyag hṛṣṭapuṣṭapadākṣaram | ākāśācchuśruve śabdo darśanaṃ nopalabhyate | śrīmān prītamanā devaḥ provāca prabhurīśvaraḥ

प्रीतोऽस्मि वः सुरश्रेष्ठाः सर्वे मत्तो विनिश्चयम् ।वरं वृणुत भद्रं वो वरदोऽस्मि सुरोत्तमाः॥ 4 ॥

prīto'smi vaḥ suraśreṣṭhāḥ sarve matto viniścayam | varaṃ vṛṇuta bhadraṃ vo varado'smi surottamāḥ

यदैव भगवान् प्रीतः सर्वेषाममरोत्तमः ।तदैव कृतकृत्याः स्म त्वं हि नः परमा गतिः॥ 5 ॥

yadaiva bhagavān prītaḥ sarveṣāmamarottamaḥ | tadaiva kṛtakṛtyāḥ sma tvaṃ hi naḥ paramā gatiḥ

यदि प्रसन्नो भगवान् दातव्यो वा वरो यदि ।वासवस्यानुजो भ्राता ज्ञातीनां नन्दिवर्धनः ।अदित्यां वामनः श्रीमान् भगवानस्तु वै सुतः॥ 6 ॥

yadi prasanno bhagavān dātavyo vā varo yadi | vāsavasyānujo bhrātā jñātīnāṃ nandivardhanaḥ | adityāṃ vāmanaḥ śrīmān bhagavānastu vai sutaḥ

अदितिर्देवमाता च एतमेवार्थमुत्तमम् ।पुत्रार्थे वरदं प्राह भगवन्तं वरार्थिनी॥ 7 ॥

aditirdevamātā ca etamevārthamuttamam | putrārthe varadaṃ prāha bhagavantaṃ varārthinī

याचे त्वां पुत्रकामा वै भवान् पुत्रो भवत्विति ।निःश्रेयसाय सर्वेषां देवानां हि महात्मनाम्॥ 8 ॥

yāce tvāṃ putrakāmā vai bhavān putro bhavatviti | niḥśreyasāya sarveṣāṃ devānāṃ hi mahātmanām

भ्राता भर्ता च दाता च शरणं च भवस्व नः ।अदित्याः पुत्रतां याते त्वयि देवाः सवासवाः ।देवशब्दं वहिष्यन्ति कश्यपस्यात्मजो भव॥ 9 ॥

bhrātā bhartā ca dātā ca śaraṇaṃ ca bhavasva naḥ | adityāḥ putratāṃ yāte tvayi devāḥ savāsavāḥ | devaśabdaṃ vahiṣyanti kaśyapasyātmajo bhava

ततस्तानब्रवीद् विष्णुर्देवान् कश्यपमेव च ।एवं भवतु भद्रं वो यथेष्टं काममाप्नुत॥ 10 ॥

tatastānabravīd viṣṇurdevān kaśyapameva ca | evaṃ bhavatu bhadraṃ vo yatheṣṭaṃ kāmamāpnuta

सर्वेषामेव युष्माकं ये भविष्यन्ति शत्रवः ।मुहूर्तमपि ते सर्वे न स्थास्यन्ति ममाग्रतः॥ 11 ॥

sarveṣāmeva yuṣmākaṃ ye bhaviṣyanti śatravaḥ | muhūrtamapi te sarve na sthāsyanti mamāgrataḥ

हत्वासुरगणान् सर्वान् ये चान्ये देवशत्रवः ।करिष्ये देवताः सर्वा यज्ञभागाग्रभोजिनः॥ 12 ॥

hatvāsuragaṇān sarvān ye cānye devaśatravaḥ | kariṣye devatāḥ sarvā yajñabhāgāgrabhojinaḥ

हव्यादांश्च सुरान् सर्वान् कव्यादांश्च पितॄनपि ।करिष्ये विबुधश्रेष्ठाः पारमेष्ठ्येन कर्मणा॥ 13 ॥

havyādāṃśca surān sarvān kavyādāṃśca pitṝnapi | kariṣye vibudhaśreṣṭhāḥ pārameṣṭhyena karmaṇā

यथागतेन मार्गेण निवर्तध्वं सुरोत्तमाः ।देवमातुस्तथादित्याः कश्यपस्यामितात्मनः ।यथामनीषितं कर्ता गच्छध्वं स्वं स्वमालयम्॥ 14 ॥

yathāgatena mārgeṇa nivartadhvaṃ surottamāḥ | devamātustathādityāḥ kaśyapasyāmitātmanaḥ | yathāmanīṣitaṃ kartā gacchadhvaṃ svaṃ svamālayam

एवमुक्ते तु वचने विष्णुना प्रभविष्णुना ।देवाः प्रहृष्टमनसः पूजयन्ति स्म सर्वशः॥ 15 ॥

evamukte tu vacane viṣṇunā prabhaviṣṇunā | devāḥ prahṛṣṭamanasaḥ pūjayanti sma sarvaśaḥ

विश्वेदेवा महात्मानः कश्यपोऽदितिरेव च ।साध्या मरुद्गणाश्चैव शक्रश्चैव महाबलः॥ 16 ॥

viśvedevā mahātmānaḥ kaśyapo'ditireva ca | sādhyā marudgaṇāścaiva śakraścaiva mahābalaḥ

नमस्कृत्य सुरेशाय तस्मै देवाय रंहसे ।प्रयाताः प्राग्दिशं दिव्यं विपुलं कश्यपाश्रमम्॥ 17 ॥

namaskṛtya sureśāya tasmai devāya raṃhase | prayātāḥ prāgdiśaṃ divyaṃ vipulaṃ kaśyapāśramam

गत्वा ते आश्रमं तत्र ब्रह्मर्षिगणसेवितम् ।चेरुः स्वाध्यायनियता अदित्या गर्भमीप्सवः॥ 18 ॥

gatvā te āśramaṃ tatra brahmarṣigaṇasevitam | ceruḥ svādhyāyaniyatā adityā garbhamīpsavaḥ

अदितिर्देवमाता च गर्भे दध्रेऽतितेजसम् ।भूतात्मानं महात्मानं दिव्यं वर्षसहस्रकम्॥ 19 ॥

aditirdevamātā ca garbhe dadhre'titejasam | bhūtātmānaṃ mahātmānaṃ divyaṃ varṣasahasrakam

पूर्णे वर्षसहस्रे तु प्रसूता गर्भमुत्तमम् ।सुराणां शरणं देवमसुराणां विनाशनम्॥ 20 ॥

pūrṇe varṣasahasre tu prasūtā garbhamuttamam | surāṇāṃ śaraṇaṃ devamasurāṇāṃ vināśanam

गर्भस्थेन तु देवेन परित्राताः सुरास्तदा ।आददानेन तेजांसि त्रैलोक्यस्य महात्मना॥ 21 ॥

garbhasthena tu devena paritrātāḥ surāstadā | ādadānena tejāṃsi trailokyasya mahātmanā

तस्मिञ्जाते तु देवेशे त्रैलोक्यस्य सुखावहे ।भयदे दैत्यसङ्घानां सुराणां नन्दिवर्धने॥ 22 ॥

tasmiñjāte tu deveśe trailokyasya sukhāvahe | bhayade daityasaṅghānāṃ surāṇāṃ nandivardhane